Chợt hôm nay, khi đi chợ, trả tiền cho người ta, tôi được thối lại một tờ  tiền có dính một sợi bột bánh cuốn, bởi bác gái vừa trả cho tôi là một người chuyên buôn thức quà trắng tinh khôi níu chân bao kẻ ngược đường đó. Và tôi bỗng hỏi mình: “Tiền có mùi gì nhỉ?”

tải xuống

Theo nguyên tắc vật lý, tiền tất nhiên có mùi giấy và mùi mực in. Nó vừa đen, vừa bẩn và đôi khi, nó thật chẳng đáng được coi trọng mà chỉ là công cụ cho con người mưu cầu hạnh phúc. Nhưng nếu bạn để ý, tiền có hương vị của riêng nó, tôi đang nói những đồng được kiếm bằng chính sức lao động của con người. Tiền của người bán thịt sẽ dính chút mỡ, chút máu tanh của lợn, của bò, hay lông gà, lông vịt, cả vảy cá, râu tôm,…. Người bán quà sáng lại có những đồng tiền vương hạt xôi, sợi phở, bột bánh cuốn,… hay đơn giản, chỉ là sót lại chút hương. Đó chỉ là một vài trong vô vàn sự lao động tạo ra tiền – sự cống hiến nhỏ nhoi mà chân quý. Những người lao động nghèo chắt bóp từng xu để trang trải cuộc sống – cái cuộc sống mà phụ thuộc rất nhiều vào kẻ đời. Ngang trên phố, từng có một câu nói khiến tôi chùn bước: “Hôm nay bán ế quá, khéo tối lại chẳng đủ ăn!” Vậy nên, những tờ giấy in hình Bác mà họ đưa cho tôi được tôi cảm mến còn hơn cả mệnh giá thật của chúng. Tiền được định giá bởi câu chuyện của chủ nhân, và các vết tích còn lưu lại. Tiền có mùi thơm không thể lẫn.

images

Còn những chức tước to hơn, sang hơn, tiền trong ví họ có mùi gì? Doanh nhân, bác sĩ, kiến trúc sư lại sở hữu những đồng polyme dai nhoách chứa thứ mùi mơ hồ hơn, khó hình dung hơn, trộn lẫn sự lừa lọc, xảo trá với trung tín, thành thật. Tiền, hay con người, trong trường hợp này, thật khó đoán biết. Nhận xét theo chủ nghĩa cá nhân, tôi không phủ nhận những thành công thực sự của những nghề tri thức, hay tung hê toàn bộ những con người lao động chân tay. Tất cả chỉ là tương đối, và tôi chỉ đang nhìn một khía cạnh của sự việc, để nói lên suy nghĩ của tôi về đồng tiền ở mặt này. Và tiền lại có một mùi hắc phức tạp.

VHT-26112013105706

Tiền có mùi, có vị, và nó thay đổi khi nằm trong tay những chủ nhân khác nhau. Tôi chỉ hy vọng, ngoài lợi ích là công cụ trao đổi, mua bán, nó còn mang giá trị như những món quà của văn minh mà con người gửi cho nhau với cả công sức của mình.

Advertisements